Malformacja naczyniowa to pojęcie odnoszące się do nieprawidłowości w budowie naczyń krwionośnych lub limfatycznych. Tworzą się one najczęściej już w okresie rozwoju płodowego. W zależności od lokalizacji mogą być wyłącznie defektem estetycznym, jak również mogą stwarzać zagrożenie życia. Ich diagnostyką i leczeniem zajmują się najczęściej flebolodzy, kardiolodzy, neurolodzy, zależnie od umiejscowienia.
Co to jest malformacja naczyniowa?
Malformacja naczyniowa to inaczej nieprawidłowa budowa naczyń krwionośnych (tętnic, żył lub naczyń włosowatych) albo naczyń limfatycznych. Może prowadzić do powstawania nieprawidłowych połączeń między naczyniami, ich poszerzenia lub tworzenia skupisk naczyń, które fizjologicznie nie powinny występować. Wyróżnia się malformacje naczyniowe:
- wrodzone – występują już od momentu urodzenia, ponieważ tworzą się jeszcze w życiu płodowym, w momencie kształtowania się układu krwionośnego. Nie wiadomo, dlaczego dochodzi do ich powstawania;
- nabyte – definiowane jako wtórne nieprawidłowości naczyniowe, przetoki czy poszerzenia naczyń. Powstają już po narodzinach, niekiedy w dorosłym życiu, np. wskutek innych chorób czy urazów.
Rzadko która choroba naczyniowa przedstawia tak różnorodny obraz kliniczny jak wrodzone malformacje naczyniowe. Ponadto u jednego pacjenta można stwierdzić różne kombinacje malformacji. Występujące objawy zależą w dużej mierze od lokalizacji zmiany naczyniowej oraz jej wielkości, ale i od ogólnego stanu zdrowia pacjenta. Dla przykładu malformacje w skórze mogą powodować jedynie nieestetyczne, fioletowe pajączki, podczas gdy malformacje w obrębie goleni zwiększają ryzyko żylaków i żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej. Malformacje mózgu stwarzają ryzyko padaczki i udaru mózgu.
Malformacja naczyniowa – przyczyny
Malformacje naczyniowe wrodzone (inaczej: zmiany naczyniowe, angiodysplazje) powstają jeszcze na etapie życia płodowego, prawdopodobnie już w 6. tygodniu życia płodu. Uważa się, że spory wpływ mają tu czynniki genetyczne i ewentualne infekcje kobiety ciężarnej, jednak nie zostało to w pełni potwierdzone. Z kolei wtórne, nabyte malformacje naczyniowe mogą wiązać się z:
- doznanymi urazami – uszkodzenie naczyń może doprowadzić do powstania nieprawidłowego połączenia tętnicy i żyły;
- zabiegami chirurgicznymi, wskutek których działaniem ubocznym jest powstanie przetoki tętniczo-żylnej;
- przewlekłymi stanami zapalnymi, które mogą prowadzić do przebudowy naczyń krwionośnych;
- chorobami naczyń i mięśnia sercowego;
- procesami zakrzepowymi.
Nie każda malformacja naczyniowa jest niebezpieczna. Dla pewności należy jednak wykonać szczegółowe badania, które ukierunkują lekarza na odpowiednie leczenie. Decydując się na leczenie zachowawcze, należy mieć na uwadze konieczność systematycznych badań kontrolnych.
Malformacja naczyniowa – diagnostyka
Diagnostyka i leczenie malformacji naczyniowych zależą od ich rodzaju, lokalizacji, wielkości oraz przepływu krwi w nieprawidłowych naczyniach. Poza badaniem palpacyjnym i wizualnym, lekarz powinien wykonać odpowiednio dobrane badanie obrazowe, np. USG Doppler, tomografię komputerową czy rezonans magnetyczny. Uzupełnieniem są badania krwi, zwłaszcza ocena morfologii, czynników krzepnięcia, D-Dimerów, fibrynogenu, czynników stanu zapalnego.
Malformacja naczyniowa – leczenie
Malformacje włośniczkowe są z reguły niewielkie i nie generują objawów. Stanowią defekt estetyczny. Jeśli przeszkadzają, rozważa się ich laserowe usunięcie. Przy malformacjach żylnych rozważyć można zabiegi takie jak skleroterapia, leczenie chirurgiczne, leczenie uciskowe (kompresja) czy leczenie farmakologiczne przy rozległych zmianach. Malformacje limfatyczne wymagają często skleroterapii lub kompresji.
Dość poważnym problemem zdrowotnym są malformacje tętniczo-żylne. Usuwa się je za pomocą embolizacji (zamknięcie nieprawidłowych połączeń naczyniowych za pomocą specjalnych materiałów), radiochirurgii stereotaktycznej (w wybranych malformacjach mózgu) bądź za pomocą leczenia chirurgicznego, jeśli jest to bezpieczne.
Polecane produkty:
|
Kolagen naturalny bioalgi
Kolagen do picia to naturalny produkt z opatentowaną formułą Peptiplus® hydrolizowanego kolagenu. Dzięki temu jest bardzo wysokiej wchłanialności. Wzmacnia zęby, kości, ... Zobacz więcej... |
Bibliografia
- Tracz M., Malformacja naczyniowa mózgu w praktyce logopedycznej, Polskie Towarzystwo Logopedyczne, 2/2021.
- Szczeklik A., Choroby wewnętrzne, Wydawnictwo Medycyna Rodzinna, Kraków 2006.














