Migdałek językowy (łac. tonsilla lingualis) to skupisko tkanki limfatycznej zlokalizowane u nasady języka, na jego tylnej części. Stanowi istotny element tzw. pierścienia Waldeyera, który pomaga organizmowi bronić się przed infekcjami. Powiększony migdałek językowy może występować m.in. po usunięciu migdałków podniebiennych. Migdałek językowy bierze udział w rozpoznawaniu i neutralizowaniu drobnoustrojów przedostających się do organizmu przez jamę ustną i drogi oddechowe. W prawidłowych warunkach jest niewidoczny i nie powoduje żadnych dolegliwości. Jego przerost może jednak prowadzić do uczucia ciała obcego w gardle, przewlekłego kaszlu, chrapania, zaburzeń połykania, a niekiedy także do bezdechu sennego. Diagnostyka opiera się przede wszystkim na badaniu laryngologicznym, często z wykorzystaniem endoskopii.
Migdałek językowy – anatomia
Migdałek językowy anatomicznie składa się z tkanki limfatycznej błony śluzowej i jest zlokalizowany na tylnej 1/3 części grzbietu języka, tuż przed nagłośnią. Miejsce jego występowania można też zawęzić do obszaru między brodawkami okolonymi języka a nagłośnią, w obrębie ustnej części gardła. Leży po obu stronach fałdów językowo-nagłośniowych.
Składa się z licznych grudek chłonnych, z czego każda taka grudka zawiera ośrodek rozmnażania limfocytów, a także otaczającą tkankę limfatyczną bogatą w limfocyty B i limfocyty T. Powierzchnię migdałka językowego pokrywa nabłonek wielowarstwowy płaski nierogowaciejący. Dodatkowo w obrębie śluzówki tego migdałka zauważyć można tak zwane krypty (zagłębienia), do których uchodzą przewody drobnych gruczołów ślinowych języka. Dzięki temu powierzchnia omawianej struktury jest stale wilgotna i nie ulega podrażnieniom, np. podczas głośnego mówienia czy połykania kęsów pokarmowych. Pomiędzy grudkami znajduje się też tkanka łączna oraz naczynia krwionośne i limfatyczne.
Migdałek językowy – funkcje
Migdałek językowy jest ważną strukturą miejscowego układu odpornościowego, ponieważ wychwytuje patogeny chorobotwórcze przedostające się przez jamę ustną, bierze udział w inicjacji odpowiedzi immunologicznej, a także stanowi część pierścienia chłonnego gardła. Warto podkreślić, że w skład pierścienia chłonnego Waldeyera wchodzą:
- migdałek gardłowy;
- migdałki trąbkowe;
- migdałki podniebienne;
- migdałek językowy;
- grudki chłonne rozproszone w błonie śluzowej gardła;
- pasma boczne tkanki chłonnej zlokalizowane na tylnej ścianie gardła.
Dzięki tym strukturom patogeny i zanieczyszczenia nie przedostają się do dalszych odcinków dróg oddechowych i pokarmowych, co mogłoby doprowadzić do ogólnoustrojowej infekcji.
Migdałek językowy – unerwienie i unaczynienie
Migdałek językowy jest unaczyniony głównie krwią pochodzącą z gałęzi tętnicy językowej, natomiast odpływ chłonki odbywa się w kierunku węzłów chłonnych szyjnych głębokich. Omawiana struktura jest unerwiana czuciowo przede wszystkim przez nerw językowo-gardłowy.
Powiększenie migdałka językowego
Do powiększenia migdałka językowego dochodzi bardzo rzadko. Z reguły przypadłość dotyczy raczej migdałków podniebiennych lub migdałka gardłowego, lecz jeśli ich nie ma, funkcję obronną organizmu może przejąć właśnie migdałek językowy, który powiększa swój rozmiar przy infekcjach. Przebiega bezobjawowo, choć niekiedy pojawia się ból gardła i uczucie ciała obcego w gardle. Taki przypadek warto skonsultować z lekarzem rodzinnym lub z lekarzem otorynolaryngologiem.
Polecane produkty:
|
BIO Acerola - naturalna witamina C
Naturalna witamina C pozyskana została z ekologicznych upraw z owocu o nazwie Acerola. Jest standaryzowana co oznacza, że wyselekcjonowano tylko najwyższej jakości owoce, a z nich pozyskano ekstrakt. Dzięki temu ... Zobacz więcej... |
Bibliografia
- Bochenek A., Reicher M., Anatomia człowieka, repetytorium, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2012.
