Probiotyki a zdrowie jamy ustnej to tematy ściśle ze sobą powiązane. Udowodniono już dawno, że dbanie o ich stałą, systematyczną podaż wzmacnia ogólną odporność organizmu, poprawia trawienie, samopoczucie, ale również wzmacnia zęby i zmniejsza ryzyko chorób jamy ustnej, zwłaszcza próchnicy zębów.
Mikrobiom jamy ustnej – fizjologia
W wieku dorosłym mikrobiom jamy ustnej staje się wyjątkowo stabilny (w porównaniu do wieku dziecięcego) i jest reprezentowany przez bakterie z rodzaju Streptococcus, Veillonella, Fusobacterium, Porphyromonas, Prevotella, Treponema, Neisseria, Haemophilus, Eubacteria, Lactobacillus, Capnocytophaga, Eikenella, Leptotrichia, Peptostreptococcus i Propionibacterium. Uznaje się, że w jamie ustnej człowieka bytuje ponad 750 gatunków bakteryjnych, z których opisano około 50%. Na duże zróżnicowanie mikrobiomu jamy ustnej wpływają między innymi czynniki takie jak:
- temperatura;
- pH tej okolicy ciała;
- zawartość soli mineralnych;
- składowe śliny;
- higiena gospodarza
i wiele innych.
Znajdujące się w jamie ustnej bakterie żyją ze sobą w ścisłej równowadze i komunikują się ze sobą za pośrednictwem wydzielanych przez siebie substancji. Ciekawostką jest, że bakterie jamy ustnej łączą się w jedną całość z bakteriami układu oddechowego oraz układu pokarmowego. Liczne badania naukowe udowodniły, że bakterie z jamy ustnej mogą mieć realny wpływ na rozwój chorób układu krążenia, układu oddechowego, układu mięśniowo-kostnego, umieralnością płodu, nieswoistym zapaleniem jelit, nowotworami, zapaleniem opon mózgowych oraz chorobami wątroby.
U osób zdrowych wszystkie drobnoustroje tworzące mikrobiom jamy ustnej współpracują ze sobą. Jednak jeśli równowaga między nimi zostanie zaburzona, wówczas dochodzi do dysbiozy. Daje to liczne objawy takie jak nieświeży oddech, szybkie psucie się zębów, krwawienie z dziąseł, bóle i infekcje gardła, złe samopoczucie i wiele innych. Na mikrobiom jamy ustnej, zarówno w przebiegu problemów zdrowotnych, jak i profilaktycznie, działają korzystnie probiotyki.
Zobacz również: Dlaczego zęby się psują.
Probiotyki a zdrowie jamy ustnej
Probiotykami nazywamy szczepy bakteryjne, niektóre grzyby i inne drobnoustroje, które po spożyciu lub wniknięciu do organizmu wbudowują się w naturalny mikrobiom, wspierając jego skład, kondycję i dalsze namnażanie się. Wpływają więc korzystnie na zdrowie całego organizmu. Głównymi bakteriami probiotycznymi są te z rodzaju Bifidobacterium i Lactobacillus. To, w jaki sposób probiotyki działają w obrębie jamy ustnej, można opisać następująco:
- synteza substancji antybakteryjnych – takich jak kwasy organiczne czy nadtlenek wodoru. Hamują one namnażanie się patogennych, chorobotwórczych bakterii w jamie ustnej;
- wiązanie w jamie ustnej – konkurowanie z patogenami o miejsca adhezyjne, uczestnictwo w metabolizmie substratów;
- immunomodulacja – stymulowanie niespecyficznych reakcji immunologicznych (odpornościowych), modulowanie humoralnej i komórkowej odpowiedzi immunologicznej.
Na podstawie licznych badań udowodniono, że systematyczne stosowanie probiotyków i/lub zwiększone spożycie naturalnej żywności probiotycznej (fermentowane napoje mleczne takie jak kefir, maślanka, jogurty naturalne, zsiadłe mleko, zakwas, kiszonki) wpływa korzystnie na prewencję i leczenie próchnicy zębów. Wszystko przez to, że Lactobacillus i Bifidobacterium wywierają działanie antagonistyczne w stosunku do bakterii Streptococcus mutans, czyli bakterii próchnicotwórczych.
Na koniec warto wspomnieć, że systematyczna podaż probiotyków wzmacnia dziąsła, zmniejsza epizody krwawienia z dziąseł oraz może znacząco zmniejszyć problem nieświeżego oddechu (oczywiście przy jednoczesnej dbałości o higienę jamy ustnej). Pomagają odbudować prawidłową florę bakteryjną jamy ustnej po antybiotykoterapii, dlatego po leczeniu antybiotykami stosowanie probiotyków jest wręcz obowiązkowe. Podkreśla się jednak, że probiotyki to wsparcie, a nie zamiennik szczotkowania zębów, nitkowania zębów i regularnych wizyt u dentysty.
Polecane produkty:
|
Naturalne probiotyki bioalgi
Probiotyki bioalgi to naturalne, żywe i wyselekcjonowane kultury bakterii. Uzupełniają dietę w składniki probiotyczne takie jak m.in. Lactobacillus Sporogenesis (Bacillus Coagulans), Lactobacillus Acidophilus, Bifidobacterium Bifidum ... Zobacz więcej... |
Bibliografia
- Chęcińska-Maciejewska Z., Schönknecht K., Peterseil M., Stanisławska-Frąckowiak D., Krauss H., Rola mikrobiomu jamy ustnej w zapobieganiu próchnicy i stanom zapalnym jamy ustnej i przyzębia, Forum Ortod 2022; 18 (3): 152-66.
- Paradowski K., Bis E., Burdan O., Błaszczyk J., Kot J., Thum-Tyzo K., Wpływ probiotyków i prebiotyków na błonę śluzową jamy ustnej – mini przegląd, Medycyna Środowiskowa – Environmental Medicine 2024, Tom 27, Nr 3.
- Harłukowicz K., Kaczmarek U., Możliwość stosowania probiotyków w zapobieganiu próchnicy, Magazyn Stomatologiczny, 3/2015.
