Zdrowie jamy ustnej to ogólne pojęcie odnoszące się do dbałości o estetykę uśmiechu i kondycję zębów oraz tkanek miękkich zlokalizowanych w obrębie jamy ustnej. Można również powiedzieć, że jest to stan, w którym zęby, dziąsła, język i błona śluzowa są wolne od chorób i prawidłowo funkcjonują. Takie zdrowie utrzymujemy codziennie odpowiednimi nawykami oraz wspiera nas w tym stomatolog, którego warto kontrolnie odwiedzać 1-2 razy w roku.
Zdrowie jamy ustnej – jak utrzymać?
Utrzymanie zdrowia jamy ustnej opiera się przede wszystkim na regularnej, codziennej higienie, diecie i kontroli stomatologicznej. Najważniejsza jest jednak konsekwencja, drobne nawyki mają największe znaczenie. Efektów nie osiągniemy przez bardzo dokładne dbanie o zęby raz w tygodniu, lecz przez wykonywanie tego każdego dnia. Jeśli chodzi o sam aspekt codziennej higieny jamy ustnej, największe znaczenie mają:
- dwukrotne w ciągu dnia szczotkowanie zębów – rano i wieczorem. Po wieczornym szczotkowaniu nie powinno się już niczego spożywać ani nie powinno się pić słodzonych napojów, mleka, kawy, posłodzonej herbaty. Szczotkowanie powinno być dokładne, obejmujące również powierzchnie wewnętrzne policzków oraz język. Najlepiej sięgać po szczoteczki soniczne lub klasyczne szczoteczki elektryczne, które wykazują się najwyższą precyzją oraz są bezpieczne dla dziąseł i tkanek miękkich jamy ustnej;
- nitkowanie przestrzeni międzyzębowych za pomocą nici dentystycznej – czynność wykonujemy każdorazowo przed szczotkowaniem zębów, aby płytkę nazębną wraz z bakteriami i resztkami pokarmowymi wydobyć na powierzchnię szkliwa i tym samym aby w procesie szczotkowania zębów można było je z łatwością usunąć;
- stosowanie płynów do płukania jamy ustnej – celem odświeżenia oddechu i usunięcia resztek pokarmowych w sytuacjach, w których nie mamy dostępu do szczoteczki i nici. Płyny mogą być również medyczne, np. zmniejszające infekcje bakteryjne lub działające antyseptycznie. Stosuje się je wówczas zależnie od potrzeb i wskazań stomatologa.
Jeśli chodzi o dietę, najważniejsze jest to, aby eliminować lub znacznie ograniczać spożycie cukrów prostych. Mowa przede wszystkim o słodyczach, energetykach, kolorowych napojach gazowanych. Najlepszą pożywką dla bakterii próchnicotwórczych jest właśnie cukier. Jeśli do tego nie dbamy systematycznie o higienę jamy ustnej lub sięgamy po wspomniane produkty tuż przed snem z pominięciem wyszczotkowania zębów, ryzyko próchnicy, zapalenia miazgi zęba i bólu zęba znacząco wzrasta.
Ostatnim aspektem kluczowym dla utrzymania zdrowia jamy ustnej jest regularna kontrola stomatologiczna. Dwa razy w roku należy udać się na przegląd zębów, aby upewnić się, że wszystkie plomby są stabilne (nie rozszczelniają się) i nie ma niepokojących ubytków, które we wczesnych fazach mogą nie dawać żadnych objawów. Wczesne wykrycie problemów z zębami zmniejsza ryzyko późniejszych powikłań i trudnego leczenia kanałowego. Raz w roku kontrola stomatologiczna jest refundowana przez Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ). Dodatkowo dwa razy w roku warto uczęszczać na profesjonalną higienizację zębów, czyli:
Zdrowie jamy ustnej – sygnały alarmujące
Jeśli dbamy o zdrowie jamy ustnej, należy wiedzieć, które objawy są szczególnie niepokojące i powinny skłonić do jak najszybszej wizyty u dentysty. Są nimi przede wszystkim:
- ból zęba – zarówno taki, który pojawia się samoistnie, jak i taki, który jest wywoływany podczas spożywania posiłków lub przy opukiwaniu zęba;
- nadwrażliwość zęba na niskie i wysokie temperatury, słodkie i kwaśne smaki oraz docisk;
- zmiana koloru zęba;
- obrzęk i bolesność dziąsła, krwawienie z dziąsła, które nie przemija szybko i nie wiąże się z chwilowym podrażnieniem;
- odsuwanie się dziąseł od zęba lub postępujące obniżanie się linii dziąsła, czego konsekwencją jest odsłanianie coraz większej części korony zębowej;
- widoczne ubytki, pęknięcia szkliwa, dziurki, starcia powierzchni stycznych zębów;
- nagła zmiana ustawienia zęba, np. sytuacja, w której ząb zaczyna się rotować lub pochylać;
- białe, czerwone lub bolesne zmiany na śluzówce;
- problemy w przeżuwaniu lub otwieraniu ust;
- ropny wyciek z dziąseł lub „kieszonek” przy zębach;
- rozchwianie zębów, czyli sytuacja, w której ząb nie kotwiczy się stabilnie w dziąśle lub zębodole, lecz ma tendencję do ruszania się.
Każdy z tych przypadków wymaga konsultacji stomatologicznej, nawet jeśli nie minęło jeszcze 12 miesięcy od ostatniej kontroli. Dodatkowo co pewien czas warto wykonać kontrolnie RTG pantomograficzne zębów, aby upewnić się, że części poddziąsłowe, których nie widać gołym okiem na wizycie u dentysty, również są w dobrym zdrowiu i kondycji.
Polecane produkty:
|
BIO Acerola - naturalna witamina C
Naturalna witamina C pozyskana została z ekologicznych upraw z owocu o nazwie Acerola. Jest standaryzowana co oznacza, że wyselekcjonowano tylko najwyższej jakości owoce, a z nich pozyskano ekstrakt. Dzięki temu ... Zobacz więcej... |
Bibliografia
- Górska R., Wytyczne leczenia chorób przyzębia, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2023.
- Jańczuk Z., Kaczmarek U., Lipski M., Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2014.
