Guzek na podniebieniu może mieć zarówno całkowicie łagodną przyczynę, jak i wymagać konsultacji stomatologicznej. Najważniejsze jest to, gdzie dokładnie się znajduje, czy jest twardy i jak długo istnieje. Pod uwagę bierze się również objawy dodatkowe, takie jak np. bolesność guzka, gorączka czy osłabienie organizmu. Jako że problem może wskazywać na stany nowotworowe, lepiej go nie bagatelizować.
Guzek na podniebieniu – przyczyny i objawy
Nie zawsze guzek na podniebieniu jest zmianą groźną. Możliwe jego przyczyny to:
- torus podniebienny – twardy, nieruchomy guzek pośrodku podniebienia twardego. To łagodna odmiana budowy kości i zwykle nie wymaga leczenia;
- uraz lub oparzenie – np. po bardzo gorącym jedzeniu;
- torbiel śluzowa lub zmiana gruczołu ślinowego – częściej miękka lub sprężysta;
- ropień pochodzący od zęba – może powodować bolesny, czasem szybko powiększający się obrzęk, szczególnie w pobliżu konkretnego zęba;
- afta lub inna zmiana zapalna – zazwyczaj bolesna i powierzchowna.
Poważną możliwą przyczyną wystąpienia guzka na podniebieniu jest rak płaskonabłonkowy. Klinicznie występują 3 postaci zmian chorobowych nowotworów w jamie ustnej:
- A – postać egzofityczna, gdy guz ma wygląd kalafiorowaty, grzybiasty, z ogniskami owrzodzenia, często pokryty strupami;
- B – postać endofityczna, kiedy guz rośnie w głąb tkanek i je nacieka. Ma postać kraterowatego owrzodzenia z wyniosłymi brzegami;
- C – postać egzoendofityczna, która jest połączeniem dwóch typów wzrostu.
Zmiany nowotworowe mogą występować w obrębie języka, dna jamy ustnej, policzka, dziąsła górnego i dolnego, podniebienia miękkiego i twardego oraz okolicy zatrzonowcowej. Dokładne przyczyny choroby wciąż nie zostały w pełni poznane, choć udowodniono, że palenie wyrobów tytoniowych (również papierosów elektronicznych) zwiększa ryzyko rozwoju raka płaskonabłonkowego aż 7-krotnie.
Kolejną możliwą przyczyną guzka na podniebieniu jest gruczolak wielopostaciowy małych gruczołów ślinowych podniebienia. Guz manifestuje się najczęściej jako niebolesne, spoiste wygórowanie pokryte prawidłową błoną śluzową, a rozwój guza jest wieloletni. Gruczolak wielopostaciowy małych gruczołów ślinowych rośnie powoli, nawet przez wiele lat w sposób rozprężający, nie powodując żadnych dolegliwości bólowych. Podobnie jak w powyższym przypadku, przyczyny nie są poznane.
Guzek na podniebieniu – diagnostyka
Jeśli istnieje podejrzenie, że guzek występujący na podniebieniu jest zmianą patologiczną, najczęściej postępowaniem z wyboru jest pobranie biopsji do badań histopatologicznych. Celem jest upewnienie się, że nie jest to zmiana nowotworowa wymagająca radykalnego leczenia. W pozostałych przypadkach rozpoznanie wystawia się na podstawie oględzin guzka, badania palpacyjnego i wywiadu, ewentualnie poszerza się diagnostykę o badania obrazowe.
Guzek na podniebieniu – leczenie
Leczenie guzka na podniebieniu wymaga postępowania przyczynowego. Przykładowo metodą z wyboru leczenia chorych na raka jamy ustnej jest chirurgiczne usunięcie guza pierwotnego z szerokim marginesem makroskopowo niezmienionych tkanek, co w obrębie jamy ustnej jest często trudne, a wręcz niemożliwe do wykonania. Wskazaniem do uzupełniającej chirurgię radioterapii jest występowanie licznych przerzutów do węzłów chłonnych lub przekroczenie przez nowotwór torebki węzła. Z kolei w przypadku torbieli leczenie może ograniczyć się do nacięcia zmiany i aspiracji jej treści. Torus podniebienny nie wymaga leczenia, jest zmianą anatomiczną.
Polecane produkty:
|
Olej z czarnuszki bioalgi
W 100% naturalny produkt o wysokiej koncentracji składników odżywczych. Jest źródłem m.in. niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych, mikroelementów, witamin. Wykazuje działanie antygrzybiczne, przeciwwirusowe, antyalergiczne, przeciwzapalne, ... Zobacz więcej... |
Bibliografia
- Popowski W., Pokrowiecki R., Kubicka-Pertkiewicz M., Frank S., Wojtowicz A., Gruczolak wielopostaciowy małych gruczołów ślinowych podniebienia – kliniczne i histopatologiczne aspekty guza, J Stoma 2015; 68, 3: 343-357.
- Jankowska M., Starzyńska A., Nowotwory złośliwe jamy ustnej – charakterystyka, diagnostyka, postępowanie, Forum Medycyny Rodzinnej 2016, Tom 10, nr 3, 254-262.
