Nadziąślaki ziarninowe to łagodna, odczynowa zmiana rozrostowa błony śluzowej dziąsła, powstająca najczęściej w odpowiedzi na przewlekłe drażnienie lub stan zapalny. Może dawać wiele nieprzyjemnych dolegliwości, w tym dolegliwości bólowych, dlatego pacjenci dość szybko szukają pomocy u stomatologów. Leczenie może obejmować chirurgiczne usunięcie zmiany lub działania zachowawcze, ukierunkowane na unikanie czynników wywołujących i odpowiednią higienę jamy ustnej.
Nadziąślaki ziarninowe – czym są?
Nadziąślaki to najczęściej występujące nienowotworowe zmiany rozrostowe tkanek miękkich jamy ustnej. Wywodzą się z włókien ozębnej i tkanki łącznej dziąsła. Początkowo uznawane były za guzy nowotworowe, współcześnie jednak zalicza się je do zmian rozrostowych o charakterze odczynowym. Mogą występować w każdym wieku, częściej u kobiet, głównie w 3. i 4. dekadzie życia. Umiejscawiają się w okolicy brodawek międzyzębowych, nierzadko w odcinku przednim szczęki. W żuchwie towarzyszą zębom bocznym.
Wyróżnia się kilka rodzajów nadziąślaków, a jednym z nich są nadziąślaki ziarninowe. Jak wskazuje nazwa, zbudowane są głównie z tkanki ziarninowej. Ich charakterystyczne cechy to:
- zabarwienie czerwone lub żywo różowe, inne niż otaczające je, zdrowe dziąsła;
- miękka konsystencja;
- częste uszypułowanie zmiany;
- tendencja do łatwego krwawienia, np. podczas szczotkowania zębów lub spożywania posiłków.
Odróżnia je to choćby od ziarniniaków włóknistych, których kolor zbliża się do koloru naturalnych, zdrowych dziąseł, a konsystencja jest raczej twarda i spoista.
Nadziąślaki ziarninowe – przyczyny
Najczęściej nadziąślaki ziarninowe to odczynowy rozrost tkanki ziarninowej w konsekwencji drażnienia dziąsła. Drażnienie to może być z kolei spowodowane ostrym brzegiem zęba, źle dopasowanym uzupełnieniem protetycznym, stałym aparatem ortodontycznym czy nawet zbyt mocnym szczotkowaniem zębów, gdy szczoteczka ma twarde włosie. Inne możliwe przyczyny to:
- przewlekły stan zapalny, np. spowodowany zapaleniem dziąsła, obecnością kamienia nazębnego, zakażeniami przyzębia, nieleczoną chorobą próchnicową i zapaleniem miazgi;
- pozostawione resztki korzeni zębów, np. po niedokładnej ekstrakcji zęba;
- powikłania gojenia po usunięciu zęba, w tym nieprawidłowe gojenie zębodołu, utrzymywanie się tkanki ziarninowej, przewlekłe drażnienie rany.
Proces powstawania takiego nadziąślaka jest dość prosty. Na samym początku musi pojawić się czynnik drażniący lub uraz. Dochodzi do miejscowego stanu zapalnego, w konsekwencji którego organizm rozpoczyna proces naprawy uszkodzonych tkanek. W dalszej kolejności następuje proliferacja fibroblastów i powstawanie nowych naczyń krwionośnych, a kolejno dochodzi do nadmiernego rozrostu tkanki ziarninowej. Powstaje widoczny klinicznie nadziąślak ziarninowy.
Diagnostyka nadziąślaków ziarninowych
Diagnostyka rozpoczyna się od oceny ziarniniaka i kondycji jamy ustnej pacjenta, co jest poparte wywiadem zdrowotnym. Aby mieć bardziej precyzyjny pogląd na zmiany tkankowe, należy jednak wykonać badania obrazowe, w tym np. RTG zęba lub zdjęcie pantomograficzne. Jeśli zmiana zostanie wycięta lub istnieją podejrzenia, że może być zmianą nowotworową, pobiera się biopsję do badań histopatologicznych.
Nadziąślaki ziarninowe – leczenie
W wielu przypadkach podstawą leczenia jest chirurgiczne usunięcie zmiany oraz eliminacja czynnika, który doprowadził do jej powstania, by zapobiegać tworzeniu się nowych ziarniniaków w przyszłości. Poza usunięciem samego nadziąślaka lekarz może więc zasugerować usunięcie pozostawionego korzenia zęba, wymianę protezy zębowej czy lepsze dopasowanie aparatu ortodontycznego (zależnie od przyczyn nadziąślaka).
Polecane produkty:
|
Kolagen naturalny bioalgi
Kolagen do picia to naturalny produkt z opatentowaną formułą Peptiplus® hydrolizowanego kolagenu. Dzięki temu jest bardzo wysokiej wchłanialności. Wzmacnia zęby, kości, ... Zobacz więcej... |
Bibliografia
- Gefrerer L., Popowski W., Wojtowicz A., Leczenie nadziąślaków, Stomatologia po Dyplomie, 12/2014.
- Sowa A., Borszewska-Kornacka M., Małdyk J., Dębska M., Nadziąślak u noworodka z ciąży bliźniaczej – opis przypadku, Ginekol Pol. 2013, 84, 733-736.














