Nieprawidłowa pozycja języka to częsty, choć zwykle bagatelizowany problem, który w dłuższej perspektywie czasu może mieć wiele poważnych konsekwencji. Problem ten jest szczególnie istotny u dzieci, u których jama ustna, funkcje żucia, uzębienie i mowa wciąż się rozwijają.
Nieprawidłowa pozycja języka – czym jest?
W warunkach prawidłowych, fizjologicznych, czubek języka oraz ¾ jego powierzchni przywiera do podniebienia, co kłóci się ze zjawiskiem grawitacji. Boki języka powinny znajdować się przy górnym łuku zębowym. Nieprawidłowa jest sytuacja, w której język spoczywa na dnie jamy ustnej. Bez względu na to, w jakim wieku jest pacjent.
Mówiąc w skrócie, nieprawidłową pozycją języka nazywamy taką pozycję, która spełnia następujące cechy:
- język leży nisko w jamie ustnej, niekiedy wręcz na jej dnie;
- język opiera się o dolne zęby w stanie spoczynku;
- język wypycha zęby do przodu, ponieważ napiera na nie;
- język układa się asymetrycznie, nierównomiernie po obydwu stronach;
- język wsuwa się między zęby w trakcie połykania (pojawia się tak zwane infantylne połykanie).
Prawidłowo cały język (a zwłaszcza jego środkowa i tylna część) powinien spoczywać na podniebieniu, przy czym czubek języka powinien delikatnie dotykać okolicy za górnymi siekaczami. Pozwala to na komfortowe oddychanie nosem, a nie przez usta (w spoczynku podczas oddychania usta powinny pozostawać zamknięte). Przy prawidłowej pozycji języka zęby są rozluźnione, nie zaciskają się.
Zobacz również: Oddychanie przez usta.
Nieprawidłowa pozycja języka – konsekwencje
Coraz częściej mówi się o tym, że język jest najlepszym fizjologicznym aparatem ortodontycznym. Oznacza to, że warunkuje rozwój szczęki w literę U, z kolei kiedy język leży na dnie jamy ustnej i napiera na dolne zęby, prowadzi do ich tłoczenia i wychylania, do wysklepienia podniebienia w literę V oraz zwężania szczęki. Generuje to różnego rodzaju wady zgryzu, a nawet może wpływać na niewłaściwą rozbudowę szczęki i żuchwy, co przekłada się na ogólny wygląd twarzy.
Dodatkowo niekorygowana, długotrwała nieprawidłowa pozycja języka obciąża staw skroniowo-żuchwowy, powoduje nawyk otwartej buzi i oddychania jamą ustną, co natomiast może prowadzić do problemów laryngologicznych, błędnej artykulacji wielu głosek, seplenienia, zaburzeń połykania. Konsekwencje nieprawidłowej pozycji języka można przedstawić w skrócie następująco:
- oddychanie przez usta, zespół bezdechu sennego;
- nawykowe otwieranie ust, co daje gapiowaty wyraz twarzy;
- seplenienie, wady wymowy;
- wąskie podniebienie, stłoczenia zębów, wady zgryzu innego charakteru;
- cofnięta żuchwa lub szczęka;
- chrapanie;
- napięcia w obrębie szyi i twarzy, co może generować bóle głowy, bóle stawów skroniowo-żuchwowych;
- trudności z połykaniem.
Im wcześniej zaobserwujemy nieprawidłową pozycję języka, tym szybciej możemy wdrożyć działania ukierunkowane na jej korekcję. Obejmują one między innymi terapię miofunkcjonalną, pracę z logopedą, leczenie ortodontyczne, a niekiedy nawet leczenie chirurgiczne. Wiele zależy od tego, co spowodowało nieprawidłową pozycję języka.
Nieprawidłowa pozycja języka – przyczyny
Do nieprawidłowego ustawiania się języka doprowadzić może wiele czynników, najczęściej są one jednak następujące:
- przewlekłe oddychanie przez usta (np. z powodu alergii, skrzywionej przegrody nosowej, przerostu migdałków);
- nawyki z dzieciństwa (zwłaszcza długotrwałe smoczka, kciuka);
- skrócone wędzidełko języka;
- wady zgryzu;
- osłabienie mięśni języka i dna jamy ustnej.
W niektórych przypadkach nieprawidłowe ustawienie języka obserwujemy w przebiegu chorób wrodzonych i zespołów genetycznych, innym razem rozwija się ono w przebiegu nawyków nabytych w dzieciństwie. Ważne, by umiejętnie rozpoznać, co stanowi podłoże omawianej patologii.
Polecane produkty:
|
Naturalny koenzym Q10
Koenzym Q10 bioalgi to naturalny produkt, uzupełniający niedobory tej ważnej dla organizmu substancji. Jest to czysty izomer trans, taki sam jak występuje w ciele człowieka. Dzięki temu posiada bardzo wysoką biodostępność (wchłanialność) ... Zobacz więcej... |
Bibliografia
- Kittel A., Terapia miofunkcjonalna, Wydawnictwo Majus, 2016.
- Regner A., Wybrane techniki manualne wspomagające terapię ustno-twarzową, Wydawnictwo Continuo, 2019.
- Bochenek A., Reicher M., Anatomia człowieka, repetytorium, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2012.














