Ból szczęki przy otwieraniu ust jest objawem, który może wskazywać na zaburzenia w obrębie stawów skroniowo-żuchwowych, mięśni narządu żucia lub innych struktur tej okolicy. Dolegliwość może pojawiać się podczas szerokiego otwierania ust, żucia, ziewania czy mówienia. Niekiedy towarzyszą jej również trzaski, przeskakiwanie w stawie lub ograniczenie ruchomości żuchwy. Jeżeli ból utrzymuje się przez dłuższy czas, nasila się lub współwystępuje z innymi niepokojącymi objawami, warto skonsultować się ze stomatologiem lub fizjoterapeutą stomatologicznym. Wczesne rozpoznanie przyczyny dolegliwości pozwala szybciej wdrożyć odpowiednie leczenie i zmniejszyć ryzyko przewlekłych zaburzeń narządu żucia.
Ból szczęki przy otwieraniu ust – przyczyny
Najczęstszą przyczyną bólu szczęki przy otwieraniu ust są zaburzenia czynnościowe stawów skroniowo-żuchwowych oraz przeciążenia mięśni żucia. Dolegliwości mogą mieć charakter jednostronny lub obustronny i najczęściej dotyczą mięśni żwaczy, choć wzmożone napięcie może obejmować również inne mięśnie tej okolicy. Problem częściej występuje u osób intensywnie wykorzystujących narząd mowy w pracy, m.in. u śpiewaków, aktorów, lektorów czy nauczycieli.
Do częstych przyczyn omawianej dolegliwości należy również bruksizm, czyli nawykowe zaciskanie i/lub zgrzytanie zębami. Schorzenie to ma wieloczynnikowe podłoże, jednak istotną rolę odgrywają przewlekły stres, napięcie emocjonalne oraz niektóre zaburzenia snu. Bruksizm może występować w ciągu dnia lub podczas snu. W przypadku bruksizmu nocnego pacjent nie ma świadomej kontroli nad zaciskaniem zębów, co utrudnia leczenie. Długotrwały bruksizm prowadzi do przeciążenia stawów skroniowo-żuchwowych oraz mięśni żucia.
Zobacz również: Niekontrolowane zaciskanie szczęki.
Inne możliwe przyczyny bólu szczęki przy otwieraniu ust obejmują przebyte urazy szczęki, żuchwy lub stawu skroniowo-żuchwowego, urazy twarzoczaszki, stany zapalne zębów, ropnie okołowierzchołkowe oraz zapalenie tkanek otaczających częściowo wyrznięte zęby mądrości. Dolegliwości mogą również pojawić się przejściowo po zabiegach stomatologicznych wymagających długotrwałego szerokiego otwarcia ust, w tym po usuwaniu ósemek. Jeżeli ból jest silny, utrzymuje się przez kilka tygodni, nasila się lub towarzyszy mu ograniczenie ruchomości żuchwy, warto zgłosić się do stomatologa.
Ból szczęki przy otwieraniu ust – objawy
Ból szczęki przy otwieraniu ust najczęściej lokalizuje się w okolicy jednego lub obu stawów skroniowo-żuchwowych. W przypadku zaburzeń czynnościowych stawów skroniowo-żuchwowych charakterystyczne mogą być również trzaski, przeskakiwanie żuchwy, uczucie zablokowania stawu skroniowo-żuchwowego oraz ograniczenie zakresu otwierania ust. U osób z bruksizmem często obserwuje się patologiczne starcie zębów, co można stwierdzić podczas badania stomatologicznego.
Jeżeli przyczyną dolegliwości są choroby zębów, bólowi mogą towarzyszyć nadwrażliwość na zimno i gorąco, ból podczas nagryzania, obrzęk dziąseł lub nieprzyjemny zapach z ust. Przeanalizowanie objawów towarzyszących ułatwia lekarzowi ustalenie najbardziej prawdopodobnej przyczyny dolegliwości.
Diagnostyka bólu szczęki przy otwieraniu ust
Rozpoznanie przyczyny bólu szczęki przy otwieraniu ust opiera się przede wszystkim na szczegółowym wywiadzie medycznym oraz badaniu klinicznym. Podczas badania lekarz lub stomatolog ocenia lokalizację bólu, zakres ruchomości żuchwy, obecność trzasków lub przeskakiwania w stawach skroniowo-żuchwowych, a także stan uzębienia i tkanek jamy ustnej.
W razie potrzeby zlecane są badania obrazowe, takie jak zdjęcie pantomograficzne lub punktowe zdjęcie RTG zębów. Przy podejrzeniu zaburzeń stawów skroniowo-żuchwowych, zwłaszcza dotyczących krążka stawowego, pomocny może być rezonans magnetyczny. Z kolei tomografia komputerowa znajduje zastosowanie głównie w ocenie struktur kostnych oraz następstw urazów.
Ból szczęki przy otwieraniu ust – leczenie
Leczenie bólu szczęki przy otwieraniu ust powinno być ukierunkowane na jego przyczynę. W przypadku zaburzeń czynnościowych stawów skroniowo-żuchwowych oraz przeciążenia mięśni żucia stosuje się fizjoterapię stomatologiczną, terapię manualną, odpowiednio dobrane ćwiczenia oraz edukację pacjenta dotyczącą eliminacji szkodliwych nawyków, m.in. nadmiernego zaciskania zębów.
W leczeniu bruksizmu często wykorzystuje się indywidualnie wykonane szyny relaksacyjne. W uzasadnionych przypadkach pomocna może być również psychoterapia lub techniki redukcji stresu.
Jeżeli przyczyną dolegliwości są choroby zębów lub zapalenie tkanek okołowierzchołkowych, leczenie prowadzi stomatolog. Wdraża on odpowiednie postępowanie, np. leczenie zachowawcze, leczenie endodontyczne lub leczenie chirurgiczne.
Polecane produkty:
|
Kwas hialuronowy bioalgi
Kwas hialuronowy bioalgi to naturalny produkt z fermentacji roślinnej, dzięki czemu biodostępność jest na bardzo wysokim poziomie. Kwas hialuronowy działa głównie na takie struktury jak włosy, skóra, oczy, stawy, dziąsła ... Zobacz więcej... |
|
Kolagen naturalny bioalgi
Kolagen do picia to naturalny produkt z opatentowaną formułą Peptiplus® hydrolizowanego kolagenu. Dzięki temu jest bardzo wysokiej wchłanialności. Wzmacnia zęby, kości, ... Zobacz więcej... |
Bibliografia
- Górecka M., Pihut M., Ferendiuk E., Charakterystyka schorzeń stawów skroniowo-żuchwowych, Dental Forum, 1/2016.
- Gawda P., Suwała M., Gawda J., Rojewski R., Zaburzenia funkcjonalne stawów skroniowo-żuchwowych; konieczność współpracy specjalistów fizjoterapii i stomatologii, Zdrowie i Dobrostan, 1/2013.
