Czarny nalot na zębach u dziecka, zwłaszcza taki, który nie znika po wyszczotkowaniu zębów, najczęściej oznacza kamień nazębny lub próchnicę. Jednak może mieć także kilka innych przyczyn. Zauważenie u swojego dziecka takiego objawu zawsze jest wskazaniem do konsultacji u stomatologa dziecięcego, czyli pedodonty. Czarny nalot zwykle pojawia się w okolicy szyjek zębowych lub w przestrzeniach międzyzębowych i może mieć postać cienkich, ciemnych linii albo większych przebarwień szkliwa. Niekiedy jest związany z obecnością specyficznych bakterii w jamie ustnej, dietą bogatą w żelazo lub stosowaniem niektórych preparatów zawierających ten pierwiastek. Wczesna diagnostyka pozwala ustalić przyczynę zmian oraz wdrożyć odpowiednie postępowanie, zapobiegając dalszemu pogarszaniu się stanu uzębienia.
Czarny nalot na zębach u dziecka – przyczyny
Zdecydowanie najczęściej czarny nalot na zębach u dziecka oznacza obecność kamienia nazębnego. Mianem kamienia nazębnego określamy zmineralizowaną płytkę nazębną, która odkłada się najczęściej w okolicach ujść gruczołów ślinowych, na powierzchni językowej siekaczy dolnych i policzkowej trzonowców górnych. Bywa niestety też tak, że pokrywa całe powierzchnie zębów. Kamień naddziąsłowy jest początkowo koloru białożółtawego i potrafi odłożyć się nawet w ciągu kilku dni. Wraz z upływem czasu na zębach pojawiają się jednak czarne kropki, które są już pilnym wskazaniem do usunięcia kamienia. Jego usunięcie jest łatwe, ale możliwe jedynie w gabinecie stomatologicznym.
Kolejną najczęstszą przyczyną czarnego nalotu na zębach u dziecka jest próchnica. Szacuje się, że w grupie 10-latków odsetek tej choroby sięga ponad 86%, dlatego rosnącą wagę przykłada się do profilaktyki. Powstaje wówczas, gdy bakterie próchnicotwórcze zasiedlają powierzchnie zębów i penetrują szkliwo, powoli przedostając się do miazgi zębów. W wyniku przetworzenia cukrów zawartych w pożywieniu wytwarzają one kwasy, które odwapniają szkliwo i zapoczątkowują proces próchnicowy.
Zarówno do odkładania się kamienia nazębnego, jak i do rozwoju próchnicy, przyczyniają się:
- niedokładne szczotkowanie zębów;
- pomijanie codziennego szczotkowania zębów;
- dieta bogata w cukry proste.
Inne możliwe przyczyny czarnego nalotu na zębach u dziecka to:
- suplementacja wysokich dawek żelaza;
- stosowanie antybiotyków tetracyklinowych;
- uszkodzenie zęba, np. złamanie zęba lub zwichnięcie zęba (martwy ząb zmienia swój kolor).
Czarny nalot na zębach u dziecka – konsekwencje
Nieleczona próchnica zębów stopniowo uszkadza coraz więcej tkanek zęba. Na samym początku niszczy wyłącznie szkliwo, dając negatywny efekt estetyczny, ząb robi się czarny oraz pojawia się nieprzyjemny zapach z ust, jednak nie rozwijają się jeszcze dolegliwości bólowe. Jednak gdy przez zniszczone szkliwo bakterie próchnicowe przedostaną się do zębiny i miazgi zęba, wywołają bardzo silny ból. Zarówno w zębie mlecznym, jak i zębie stałym. Przedwczesna utrata zębów mlecznych wskutek próchnicy może powodować wady zgryzu i zaburzenia wyrzynania zębów stałych.
Z kolei nieleczony kamień nazębny również prowadzi do nieświeżego oddechu i zwiększa ryzyko próchnicy zębów, ponieważ osłabia szkliwo w miejscu jego odkładania się. Oznacza to, że bakterie przy kamieniu nazębnym mają większą szansę na penetrację zęba.
Czarny nalot na zębach u dziecka – leczenie
Leczenie zawsze powinno być przyczynowe, jednak pierwszym etapem będzie usunięcie czarnego osadu. Jeśli jest to kamień nazębny, wykonuje się tzw. skaling zębów. Jest on dostępny zarówno na NFZ, jak i prywatnie. Skaling wykonywany jest za pomocą skalerów ultradźwiękowych, do których obecnie zalicza się skalery piezoelektryczne, które nie wytwarzają ciepła i są bezpieczne dla tkanek. Fale ultradźwiękowe rozbijają złogi kamienia i pozwalają sprawnie go usunąć. Z kolei próchnicę leczymy poprzez usunięcie zniszczonych tkanek zęba, założenie plomby i zastosowanie profilaktyki fluorkowej, najczęściej jest to u dzieci lakowanie zębów.
Działania przyczynowe skupiają się natomiast na niedopuszczaniu do ponownego wystąpienia patologicznych zmian. Tutaj niezwykle istotne są następujące działania:
- szczotkowanie zębów dwa razy dziennie pastą zawierającą fluor (przy pilnowaniu, aby dziecko nie połykało pasty);
- odpowiednie odżywianie – w tym ograniczenie spożycia słodyczy i słodkich napojów, a także uzupełnianie niedoborów pokarmowych;
- działania profilaktyczne i lecznicze przeprowadzane przez lekarza dentystę – systematyczna fluoryzacja zębów, regularne kontrole stomatologiczne, piaskowanie zębów.
Należy pamiętać, że wszelkie patologie zębów mlecznych przeważnie mogą negatywnie wpływać na wyrzynające się zęby stałe. Dlatego nie należy ich bagatelizować, myśląc, że mleczaki i tak wypadną.
Polecane produkty:
|
Kolagen naturalny bioalgi
Kolagen do picia to naturalny produkt z opatentowaną formułą Peptiplus® hydrolizowanego kolagenu. Dzięki temu jest bardzo wysokiej wchłanialności. Wzmacnia zęby, kości, ... Zobacz więcej... |
Bibliografia
- Mintzberg-Wachowicz P., Złogi nazębne, Asysta Dentystyczna, 4/2018.
- http://www.zebymalegodziecka.pl/backend/photos/userfiles/1/02_ulotka_informacyjna_dla_rodzicow_dzieci_0-2.pdf.














