Stomatologia zachowawcza to podstawowy dział stomatologii zajmujący się głównie profilaktyką, diagnostyką i leczeniem chorób zębów, a także wykonywaniem zabiegów higienizacyjnych oraz edukacją pacjentów w zakresie utrzymania prawidłowej higieny jamy ustnej. Aktualnie prawidłowa i pełna nazwa brzmi „stomatologia zachowawcza z endodoncją”.
Stomatologia zachowawcza – specjalizacja
Specjalizacja ze stomatologii zachowawczej z endodoncją trwa 3 lata. Oznacza to, że najpierw należy ukończyć 5-letnie studia na kierunku lekarsko-dentystycznym, a następnie odbyć 3-letnią specjalizację na wybranym przez siebie kierunku, jakim jest w tym przypadku stomatologia zachowawcza z endodoncją. Cały proces kształcenia się trwa zatem 8 lat.
Stomatologia zachowawcza – czym się zajmuje?
Stomatologia zachowawcza to obszerna dziedzina stomatologii. Zajmuje się przede wszystkim diagnostyką i leczeniem następujących problemów jamy ustnej:
- próchnica – choroba bakteryjna zębów tak częsta u dzieci, choć może rozwinąć się także u pacjentów dorosłych. Wiąże się głównie z niewystarczającą lub niedokładną higieną jamy ustnej, spożywaniem nadmiaru cukrów prostych oraz zaburzeniami w produkcji śliny. Prowadzi do postępujących ubytków w tkankach twardych zębów;
- ubytki zębów – np. w związku ze stanami zapalnymi miazgi zęba, urazami mechanicznymi itd. (wówczas często współpracuje z protetyką stomatologiczną, aby uzupełnić większe ubytki w koronie zęba, przywracając jego wygląd i funkcję);
- zapalenie miazgi zęba – objawiające się silnym, ostrym, trudnym do zniesienia bólem, czemu towarzyszy opuchnięcie dziąseł;
- zgorzele i ropnie zębów;
- kwasowa erozja szkliwa.
Jednocześnie w obszarze zainteresowań stomatologii zachowawczej pozostaje profilaktyka tych (i wielu innych) schorzeń jamy ustnej. Zatem ważnym jej elementem są przeprowadzane instruktaże na temat prawidłowego szczotkowania zębów, korzystania z nici dentystycznej, doboru past do zębów i innych akcesoriów higienicznych. Lekarz tej specjalizacji przeprowadza systematyczne kontrole uzębienia. Ma także uprawnienia do zlecania badań obrazowych zębów, np. RTG, które mogą wiele powiedzieć o stanie zdrowia jamy ustnej i zwykle są niezbędne do zaplanowania dalszych działań terapeutycznych, zwłaszcza leczenia kanałowego.
Higienizacja zębów
Istotnym elementem stomatologii zachowawczej z endodoncją jest higienizacja zębów, dlatego warto ją wyróżnić. Mianem tym określa się 3 zabiegi wykonywane kolejno po sobie: skaling zębów (usuwanie kamienia nazębnego, może być to skaling poddziąsłowy lub skaling naddziąsłowy), piaskowanie zębów (usuwanie płytki nazębnej i powierzchownych przebarwień na zębach), fluoryzacja zębów (aplikacja pianki z fluorem, który wzmacnia szkliwo i znacznie zmniejsza ryzyko próchnicy zębów). Rekomenduje się wykonywanie higienizacji zębów co 6 miesięcy bez względu na codzienną dbałość o higienę jamy ustnej w warunkach domowych. Każdy Polak ubezpieczony w NFZ może bezpłatnie raz w roku korzystać ze skalingu, co jest jednak niewystarczające. Warto prywatnie zadbać o piękny i zdrowy uśmiech.
Stomatologia dziecięca zachowawcza
W stomatologii wyróżnia się także dziecięcą stomatologię zachowawczą, która fachowo nazywa się pedodoncją. Podejście do małych pacjentów musi być zupełnie inne niż do pacjentów dorosłych, ponadto morfologia i fizjologia zębów mlecznych także różni się od zębów stałych. Dlatego powstała odrębna dziedzina mająca zapewnić kompleksową opiekę zdrowotną także dzieciom. Pedodoncja zajmuje się profilaktyką, diagnostyką i leczeniem tych samych problemów, co w przypadku osób dorosłych, jednak metody lecznicze i profilaktyczne często się różnią.
Polecane produkty:
![]() |
Kwas hialuronowy
Kwas hialuronowy bioalgi to naturalny produkt z fermentacji roślinnej, dzięki czemu biodostępność jest na bardzo wysokim poziomie. Kwas hialuronowy działa głównie na takie struktury jak włosy, skóra, oczy, stawy, dziąsła ... Zobacz więcej... |
![]() |
Kolagen naturalny
Kolagen do picia to naturalny produkt z opatentowaną formułą Peptiplus® hydrolizowanego kolagenu. Dzięki temu jest bardzo wysokiej wchłanialności ... Zobacz więcej... |
Bibliografia
- Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej, Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie specjalizacji lekarzy i lekarzy dentystów, Warszawa, dnia 8 stycznia 2013 r.
- Jańczuk Z., Arabska-Przedpełska B., Lipski M., Kaczmarek U., Stomatologia zachowawcza z endodoncją, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2014.